Самагалтайның шын ады Белдир-Оймак

Таңды-Уула сыннарының өвүрүнче шулурадып агып баткан, эмдик малдың мойнунче кирип бар чыдар чиңге кара сыдым дег Тес-Хемче та чеже дамырак, та чеже хем агып кирген чүвези. Ынчалза-даа Ужарлыг-Хем биле Дыттыг-Хемниң кезек када кожалаштыр чаржып бадып чыткаш, уткужа хонуп, найыралдажып, четтинчип алган белдирин Самагалдай дээр-ле болгай. Самагалдайның тыва ады Белдир-Оймак, а ооң чанында арганы Белдир-Арыг дээр. Тыва нояннар моол хайыраатыларынга чашпаалааш, ук черни Самагалдай, азы моол дылдан очулдурарга, "Оттуг-Орук" деп, а Белдир-Арыг деп черни Жаргаланд* деп моолдап адап кааннар. Чүге дээрге моол дүжүметтерге тыва чер аттарын адаарга берге, дылы сына берги дег болду ыйнаан. Иргит Бадраның "Арзылаң Күдерек" деп номундан ушта бижээн. *** * Жаргаланд - амгы Чыргаланды, сөстүң ук-дөзү чогум тыва-даа, моол-даа дылдан деңге үнген; Моолда Жаргалант деп суурлар дыка хөй, аймак бүрүзүнде чыгыы бар. Тыванын аныяктары/Молодежь Тувы