Тыва Республиканың Баштыңының 2025 чылдың февраль 27-де «Тываның маадырлары» регионалдыг программа-биле өөренир кижилерни шилиир чурумну бадылаарының дугайында» 42 дугаар Чарлыы езугаар, Тыва Республиканың Баштыңының Администрациязының база Тыва Республиканың Чазааның Аппарадының иштики политика талазы-биле департаментизи программа киржикчилериниң конкурс шилилгезин организастаан. Программаның техниктиг деткимчезин республика-биле дугуржулганы чарган «Россия – арга-дуржулгалар чурту» автономнуг коммерцияга хамаарышпас организация чорудар.
«Бистиң программавыс, президентиниң программазы ышкаш, тускай шериг операциязының киржикчилерин болгаш хоочуннарын деткиир, оларның арга-шинээн ажыдып, оларны удуртулга системазынче киирип, ооң ачызында Тывада бүгү социал-экономиктиг ажыл-чорудулганың үре-түңнелин бедидер сорулгалыг» — деп, Владислав Ховалыг ужуражылга соонда бижээн.
Мөөрейниң төнчү чадазынче кирген 39 кордакчыны өөренип көрген, олардан 30 кижи бир чыл дургузунда тускай өөредилгени эртер, а 9 кижи курлавырже кирерин регион баштыңы Чөвүлел хуралда дыңнаткан.
Россияның улус ажыл-агый болгаш күрүне албаны академиязының Президент академиязының Күрүне эргелеп-башкарылга дээди школазынга өөредилгени эртер программа киржикчилериниң түңнел даңзызын бо чоокку үеде тургузар.
Иштики политика департаментизиниң удуртукчузу Шолбан Хомушку мөөрейниң ажылын болгаш ооң баш бурунгаар түңнелдерин Хөй-ниити чөвүлелиниң кежигүннеринге таныштырган.
Мөөрейлиг шилилгези тускай шериг операциязының киржикчилер болгаш хоочуннар аразынга элээн каш чадаларга эрткен. Бо чылдың март 6-дан апрель 9-ка чедир эрткен мөөрейниң бирги чадазында электроннуг арга-биле 625 билдириишкин кирген, оларны сайгарган соонда, Россия Федерациязының Чепсектиг Күштериниң, Россияның Национал гвардиязының, Россияның ИХЯ-зындан болгаш өске-даа эрге-хоойлу камгалаар органнар ажылдакчыларындан, күрүне болгаш муниципалдыг албан хаакчыларындан, күрүне корпорацияларының төлээлеринден, хуу сайгарлыкчылардан, ажыл-биле бот-хандыртынган болгаш өскелерден-даа 599 билдириишкин арткан.
Эксперттерниң ажылынче психолог, башкы, удуртулга болгаш кадрлар килдизиниң ажылдакчыларындан профессионал улуг арга-дуржулгалыг кижилерни, мобилизация-биле тускай шериг операциязынга дорт киришкен бир кижини хаара туткан.
Россияның Маадыры, 55-ки гвардейжи мотоадыгжы бригаданың шериг албанчызы Буян Куулар, Тыва Республиканың Дээди Хуралының (парламентизиниң) депутады, 55-ки гвардейжи мотоадыгжы бригаданың шериг албанчызы Мөңге Тагба дээш, өске-даа шериг албанныглар, оларның аразында кемдээн болгаш халажылга манап турар кижилер шилиттингеннерниң аразында. Кордакчылар аразында тускай шериг операциязының киржикчизи статусту алган ийи херээжен база бар.
Күрүне эргелеп-башкарылгазының дээди школазының удуртулгазының сүмелээни-биле, «Маадырларның үези» деп федералдыг программаже шилилгеде бедик көргүзүглерни чедип алганы дээш, тускай шериг операциязының хоочуну, эки турачы Ооржак Айдың Мергеновичини «Тываның маадырлары» регионалдыг программаже шылгалда чокка киржир кылдыр хүлээп алган.
Шилилгениң дөрт чадазында, Россияның ФАА-ның Тыва Республикада эргелелиниң, Тыва Республиканың ИХЯ-зының, Тыва Республиканың Шериг комиссариадының шугуму-биле анкеталарны долдуруп, чогаадыгларны бижип, айтырыг-харыыларны, чугаалажылгаларны болгаш хыналдаларны эрткен 39 кижини эксперттер «Тываның маадырлары» регионалдыг программага киржир кылдыр сүмелээн.
«Тываның маадырлары» программа-биле белеткелди эрткениниң соонда, улаштыр ажылче тургустунарынга идиглиг профессионал катап белеткел дипломун 30 киржикчиге тыпсыр.
